Naukowiec z CBiR z Zespołu Inżynierii Lingwistycznej zwycięzcą konkursu FameLab!
Mgr Tomas Senda, specjalista NLP z Zespołu Inżynierii Lingwistycznej, w ubiegły wtorek wziął udział w konkursie FameLab, podczas którego w zaledwie trzy minuty musiał udowodnić, że o nauce można mówić prosto, ciekawie i z pasją.
FameLab to największy na świecie konkurs komunikacji naukowej. Powstał w 2005 roku w brytyjskim Cheltenham jako część tamtejszego festiwalu nauki, jednak szybko zdobył popularność na całym świecie. Lokalne edycje konkursu odbywały się w ponad 30 krajach na wszystkich kontynentach, a na jego scenach wystąpiło już ponad 40 000 uczestników.
Tegoroczna edycja była organizowana przez Uniwersytet Śląski we współpracy z Konsorcjum Akademickim – Katowice Miasto Nauki. W konkursie wzięło udział dwunastu finalistów z całej Polski.
Poniżej przedstawiamy kilka słów od Tomasa:
“W konkursie FameLab miałem trzy minuty, żeby opowiedzieć o nauce szerokiej publiczności, przestrzegając zasady „3C”: content, clarity, charisma. Wybrałem temat, który towarzyszy mi na co dzień w pracy — co tak naprawdę tracimy, kiedy oddajemy język polski w tryby globalnych modeli AI.
Problem nie jest abstrakcyjny. Języki nie istnieją w próżni i przetwarzane w dużych modelach językowych mogą paść ofiarą zjawiska określanego w translatoryce jako „lost in translation”. Mam na myśli tę nieprzetłumaczalną „resztę”, która stanowi kwintesencję języka — historię, ironię, zbiorową pamięć oraz całe warstwy znaczeń. Dla polszczyzny oznacza to realne ryzyko spłycenia, a nawet wymazania tego, co w niej najciekawsze.
Budowanie modeli językowych to jeden z kluczowych wymiarów suwerenności cyfrowej. Nie chodzi wyłącznie o infrastrukturę czy dane, lecz o to, czy AI potrafi naprawdę rozumieć, a nie jedynie tłumaczyć.
Na scenie FameLab byłem otoczony fizykami, inżynierami, biologami i chemikami – ludźmi prowadzącymi ambitne i przełomowe badania w różnych dziedzinach nauki. Rozmowy z nimi utwierdziły mnie w przekonaniu, że tego rodzaju spotkania są niezwykle potrzebne: dyskusje, pytania i pomysły konfrontowane z kimś spoza własnej bańki. Mam nadzieję, że moja cegiełka – przypomnienie, że za każdym modelem stoi język, a za każdym językiem stoi człowiek – trafiła we właściwe miejsce.”
Zapraszamy do obejrzenia wystąpienia Tomasa na kanale Uniwersytetu Śląskiego na platformie YouTube